ANASAYFA

FORUM

HABERLER

ZİYARETCİLER

SORULARINIZ

KİTAP

EFENDİMİZ

NAMAZ

HİKMETLİ KİTAP

FİLİMLER


   
  Tevhid Nesli geliyor....
  28.3. Fukaha dönemi
 

28.3. Fukaha dönemi

Hanefî, Şafiî, Mâlikî ve Hanbelî mezhepleri de bir lafızda verilen üç talakı, üç talak saymışlardır. Yani bir kişi karısına, “seni üç talakla boşadım” dedi mi, ister hayızlı, ister temiz olsun, ister o temizlik dönemi içinde eşiyle ilişkiye girmiş bulunsun, isterse hiç gerdeğe girmemiş olsun karısının üç talakla boş olacağını söylemişlerdir.

Bunlardan bir kısmı “الطلاق مرتان O talak iki defa olur.” (Bakara 2/229) âyetindeki ال ‘ın cins için olduğunu iddia etmiştir. Bunun anlamı “Erkek karısını en fazla iki kere boşayabilir” demek olur. Fakat boşamanın üç defa olduğu konusunda ihtilaf yoktur. Bu sebeple ال ‘ın cins için olduğunu savunanlar cümlenin yapısını kökten değiştirmek zorunda kalmışlardır. Serahsî şöyle der: “Mubah talakların tamamı iki defadır ve üçüncü defadır[1].” “Üçüncü defadır” ilavesi Bakara 230’daki Erkek eşini tekrar boşarsa..” hükmünden alınmıştır. Bu hükmü katma mecburiyeti varsa “ال”in cins olma ihtimali kalmaz. Çünkü الطلاق مرتان   isim cümlesidir. Devam ve sübut ifade eder. Arapça bilen herkes burada yapılanın yanlış olduğunu kolayca anlar.

İbn-i Hümâm’a göre bu âyet, sünnete uygun talakın iki kere olacağını gösterir. Çünkü üç talakın bir lafızda vaki olacağı yolunda ittifak vardır[2]. Bu görüş de kabul edilemez. Âyetlere aykırı bir ittifak, âyeti etkilemez.

Bir çok fakih, الطلاق مرتان  âyetindeki مرة = merra kelimesinin de bir zaman dilimini gösterdiğini söylemiştir. Hanefîlerden el-Kâsânî’nin sözleri şöyledir: Allah Teâlâ’nın “O talak iki keredir” sözü, iki defadadır, demek olur Biri diğerine iki dirhem verse, iki defada vermedikçe iki kere verdi, denemez. Ayetin zahiri haber cümlesi olmakla birlikte emir cümlesi anlamındadır. Çünkü ona zahiri anlamını yüklemek, haberinin âyete ters düşmesi ihtimali olmayan (zatın) ona ters düşmesine yol açar. Çünkü bazen birden fazla talak bir arada verilir. Haber cümlesinin emir yerine kullanıldığı da olur[3].

Nitekim, “Boşanmış kadınlar kendi başlarına beklerler[4]” “… beklesinler” anlamında; Anneler çocuklarını iki tam yıl emzirirler[5]” ayeti de “… emzirsinler” anlamınadır. Böyle başka âyetler de vardır. Burada da öyledir; sanki Allah Teâlâ “onları boşamak istediğiniz zaman iki defada boşayın” demiştir. Ayrı ayrı boşamanın emredilmesi bunların bir arada yapılmasının yasaklanması demektir. Çünkü ikisi birbirine zıttır. O zaman talakları birleştirmek haram veya mekruh olur[6].

Bu konuda Peygamberimize dayandırdıkları tek söz, onun talakların ayrı ayrı olmasını emrettiğidir. Diyorlar ki, ayrı yapılmasını emir, birleştirmeni yasaklamadır. Bu da talakları birleştirmenin haram veya mekruh olduğunu gösterir[7]. Yani haram veya mekruh olmakla birlikte geçerli olur.

Talakları birleştirmeyi Allah ve Resulü yasaklayacak, fakihler ise “Haramdır ama geçerlidir” diyecekler. Bu sözü söyleyebilmek için ayetler arası ilişkiyi koparmak yeterli olmadığı için de delil alınan ayet, evrilip çevrilecek. Bundan doğah sonuç ise bir aileyi bir anda yıkmak olacaktır. Bu tavrın kabul edilebilir bir yanının olmadığı açıktır.

Tefsirciler de ne مرة (merra) kelimesi üzerinde durmuşlar, ne de Bakara 229 ile talak Suresi arasında ilişki kurmuşlardır[8].

Alimler, hüküm koyma yerine, Kur’ân’ı anlamaya çalışmalıydılar. Hüküm koyma arzusu yanlış sonuçlara götürmektedir.

Bu kadar açık âyetlere rağmen, Kur’ân’a ve fıtrata aykırı olarak, İslam âleminde üç talak hakkının bir anda kullanılabileceği, yani erkeğin karısına; seni üç talakla boşadım demesiyle üç boşama hakkını da kullanmış sayılacağı meşhur dört mezhep ve Zahirî mezhebi tarafından kabul edilmiştir. Şimdi bu görüşlerin tutarsızlığını bir başka açıdan görmeye çalışalım:

الطلاق مرتان  O talak iki defa olur” (Bakara 2/229) âyetinde defa diye tercüme edilen مرة kelimesi, zaman dilimiجزء من الزمان cüz’ün mine’z-zaman” anlamını içerir[9]. Talak Suresinin 1. âyeti bunun iddet süresi kadar olduğunu açıklamıştır. Koca karısını, bu süre içinde, ancak bir kere boşayabilir. İkinci âyet şöyledir:

“Kadınlar sürelerinin sonuna vardıkları zaman onları ya iyilik (mâruf) ile tutun veya iyilikle ayırın...”

O talak iki defadır âyeti, bu şekilde yapılan boşamanın iki kere olabileceğini hükme bağlamıştır. Dolayısıyla kadını, bir iddet süresi içinde birden fazla boşamak mümkün değildir.



[1] Şemsuddin es-Serahsî, el-Mebsût, c. VI, s. 5.

[2] Kemal b. el-Hümam, Muhammed b. Abdilvahid es-Sivasi (öl. 681 h.) Şerhu fethi’l-kadir, Daru’l-Firk Beyrut, c. IV, s. 70.

[3] Kasânî’nin ibaresi şöyledir: (وقد يخرج اللفظ مخرج الخبرعلى إرادة الجمع) doğrusu şöyle olmalıdır:      (وقد يخرج الخبر مخرج الأمر) Tercüme buna göre yapılmıştır.

[4] Bakara 2/228

[5] Bakara 2/233.

[6] el-Kasani, el-Bedaiu’s-sanai’, c. III, s. 94.

[7] el-Kasani, el-Bedaiu’s-sanai’, c. III, s. 94.

[8]Ulaşabildiğim tefsirler, birbirinin tekrarı gibidir. Kurtûbî, İbn Kesîr, Kadı Beydâvî, Ebû’s-Suûd ve Fethü’l-kadîr tefsirleri bunların başlıcalarıdır.

[9] Müfredât, مر  mad., Besâir, c. IV, s. 490.

Sonraki sayfa»»

 
  Bugün 122 ziyaretçi bizimle...  
 
=> Sen de ücretsiz bir internet sitesi kurmak ister misin? O zaman burayı tıkla! <=